متولد 1360 – اردبیل
محل سکونت تهران
دانشجوی ترم آخر کارشناسی ارشد رشته باستانشناسی – دانشگاه تهران
سال ورود به دانشگاه 1383

فارغ التحصیلی کارشناسی با رتبه اول در سال 1387 از دانشگاه تهران
پایان نامه: "بررسی عصر نوسنگی در دره رود ارس با توجه به کاوشهای باستانشناسی محوطه قیزقلعه سی"
شغل: کارشناس مجله بین المللی علوم انسانی -  دانشگاه تربیت مدرس
m.alizadeh@modares.ac.ir
علائق: باستانشناسی، انسانشناسی فرهنگی، نمادهای دینی، گورها و شیوه های تدفین در ادوار مختلف.

منبع

سه شنبه 31 خرداد1390 ساعت: 13:50	توسط:یک دوست
من مدت 7 سال است که با ایشان آشنایی دارم. انصافا انسانی شریف و متشخص و افتخاری برای ما هستند.برایشان آرزوی توفیق روزافزون و موفقیت بلامرز را از خداوند منان خواستارم. محمد سلمانی: از بابت نظری که نوشته اید و لطفی که دارید ممنونم.
وب سایت   پست الکترونیک

   این مطلبی است که سایت سلام نمین به قلم و نویسندگی آقای محمد علیزاده سولا درج کرده است. ضمن تشکر از نویسندگان این سایت مطلب عینا ذیلا آورده می شود. همچنین از امید عزیز به خاطر اطلاع رسانی این مطلب سپاسگزارم.

نگاه به فرهنگ و تاریخ از کدام منظر

نمای از ساختمان صارم السلطنه

 فرهنگ و تاریخ موضوعی است که این روزها تقریبا در همه جا و توسط همگان مورد توجه قرار گرفته و بازار پرشوری دارد. اما طرز نگاه ما به این مقوله و چگونگی برخورد ما با این موضوع، بسیار مهم و حائز اهمیت است. فرهنگ و تاریخ یک منطقه چیزی نیست که از روی بی اطلاعی و صرفا یک سری دانسته ها و شنیده های سطحی به آن پرداخت. صحبت و بحث در مورد هر موضوعی از جمله تاریخ و فرهنگ یک منطقه، نیازمند تحقیقات و بررسیها و مطالعات فراوانی است که آنهم مستلزم مقدمات و شرایط خاصی است. فرهنگ مجموعه ای است پیچیده شامل دانش، عقیده، هنر، قانون، اخلاق، آداب و رسوم و دیگر استعدادها و عادات که انسان به عنوان عضوی از جامعه بدست می آورد.

منبع : روزنامه نمین – سلام نمین

فرهنگ امری قابل مشاهده نیست اما بر جنبه های بیشمار از زندگی انسان توجه میکند و شامل رفتارهای آموخته شده، عقاید و نظریاتی است که خصوصیات یک جامعه یا یک جمعیت خاص را مشخص میکند.  فرهنگ امری تدریجی و ادامه دار است و چیزی نیست که یکباره بدست آمده باشد. . از ۲ میلیون سال پیش تاکنون و در هر برهه از هزاره های پیشین، انسان بواسطه نیازمندیها و در نتیجه ابداعات، قدم در سرنوشتی جدید و متفاوت از گذشته خود گذاشته است. سرعت این پیشرفتها اگرچه در میلیونها سال پیش بسیار کند بود، اما بالاخره این مسیر باید طی میشد تا به امروز برسد که شاهد تغییرات گسترده و بسیار سریع در امور مختلف زندگی بشری که همگی فرهنگ جامعه امروزی را تشکیل میدهد، باشیم. این تغییرات در طی بیش از ۲میلیون سال است که پیشینه، هویت، تاریخ و فرهنگ بشر را شکل داده و امروزه به عنوان « میراث فرهنگی » مطرح است. فرهنگ هر اجتماعی، بن مایه های خود را از میراث فرهنگی به ارث میبرد.

    امروزه مشاهده میشود تاریخ و فرهنگ غنی و چندهزارساله منطقه نمین در سطحی بسیار نازل و محدود به قرون معاصر معرفی و تبلیغ و تاکید میشود، دریغ از اینکه تنزل تاریخ و فرهنگ به موارد جزئی و کم اهمیت، شایسته جایگاه این شهرستان که همواره مدعی پرچمداری تاریخ و فرهنگ کل منطقه است، نمیباشد. متاسفانه بدلیل نبود مطالعات و پژوهشهای علمی و روشمند در مورد تاریخ و باستانشناسی نمین، اطلاعات چندانی از پیشینه و دوران باستان منطقه در دست نیست. اطلاعات موجود فقط مربوط به حداکثر ۲۰۰ سال گذشته است که آنهم منحصر به خوانین و افرادیست که اسناد یا مکتوباتی از آنها بدست آمده است.

     با نگاهی به وضعیت جغرافیایی و موقعیت سوق الجیشی منطقه نمین و اینکه اصلی ترین مسیر ارتباطی بین شمال ایران (سواحل دریای مازندران) و شمالغرب ایران و در نهایت قفقاز و آناتولی، از این منطقه عبور میکند و اهمیت ویژه ای که در طول دوران گذشته داشته است قطعا انتظار میرود در دوران مختلف از هزاره های سوم و دوم قبل از میلاد استقرارهایی در این منطقه شناسایی شود. با نگاهی به پراکندگی و موقعیت محوطه ها و تپه ها و گورستانهای باستانی موجود در محدوده این شهرستان، این ادعا را به واقعیت نزدیکتر مینماید. آثار و بقایای فرهنگی موجود بر سطح محوطه های باستانی کاملا نمایانگر حضور پررنگ و مستمر جوامع انسانی از حدود ۵۰۰۰ سال پیش تا کنون در منطقه است. آثار و شواهد مکشوفه از کاوشهای غیر مجاز که نمونه هایی از آنها در موزه های سطح استان به نمایش گذاشته شده اند، موید این موضوع است. ظروف زرین، سفالین و مفرغی بهمراه ابزار و ادوات جنگی و زیورآلات مختلف و متنوعی که از این منطقه بدست می آید نشانگر حضور جوامع مترقی و پیشرفته ای در زمینه های مختلف در اطراف نمین است که البته دستیابی و ارائه اطلاعات دقیق و بیشتر در این زمینه منوط به بررسی های بیشتر و منظم تر و همچنین انجام کاوش های باستان شناسی است. اما بی شک می توان ادعا کرد منطقه نمین از دوران پیش از تاریخ ، اورارتوها ، ماد، هخامنشی، ساسانی، اشکانی و نیز سرتاسر دوران اسلامی مسکون و پررونق بوده و همواره مورد توجه قدرت ها و حکومت های محلی و منطقه ای و فرا منطقه ای قرار داشته است.

۱-  بررسیهای ژاک دمورگان فرانسوی در منطقه طالش و انجام کاوشهای تجارتی – عتیقه جویی برای بدست آوردن اشیا و آثار باستانی در حدود صدسال پیش، که در ادامه کار خود چند گور باستانی را هم در نزدیکیهای نمین کاوش و آثار بسیاری را به غارت میبرد. وی در کتاب خود با اشاره به این کاوشها ، از واژه دلمن برای معرفیگورهای باستانی که با استفاده از قطعه سنگهای بزرگ ایجاد شده اند استفاده مینماید.

۲-      کتاب تاریخ و فرهنگ نمین اثر مرحوم ستودی نمین، که در آن سعی سعی براین بوده که تاریخ و فرهنگ شهرستان نمین از ابتدا تاکنون بررسی و به رشته تحریر درآید. تلاش نگارنده کتاب برای این کار قابل ستایش است اما خواننده این کتاب درنهایت پس از مطالعه آن نمیتواند تصویر واضح و روشنی از پیشینه و تاریخ این منطقه در طول چندهزار سال در ذهن خود مجسم نماید. ادعای وجود قبایل دارای تمدن درخشان با قدمت ۹۰۰۰ سال قبل از میلاد، در منطقه نمین بلکه در کل آذربایجان کاملا مردود و بی پایه و اساس است. همچنین طوایف و اقوام مختلفی که در این کتاب از آنها نام برده شده و در باره آنها بحث شده، ار آلبانیها و کادوسیان و مهرانیها تا ماد و هخامنشی و نیز تقسیم بندیهای صورت گرفته پایه و اساس منطقی و معتبر علمی ندارد. البته هرشخص دیگری نیز بجای ایشان بود، در جمع آوری و ارائه اطلاعات در مورد هزاره های گذشته با مشکل جدی روبرو میشد. زیرا هیچ تحقیق و پژوهشی در این زمینه صورت نگرفته و هیچ مدرک و سندی نیز از آن دوران در دست نیست جز محوطه ها و آثار و بناهای باستانی که کمتر مورد توجه بوده اند. در کتاب ایشان بیشتر به تاریخ و فرهنگ سده اخیر اشاره و تاکید شده است و به نوعی تاریخ نگاری معاصر است و اطلاق عنوان کلی تاریخ و فرهنگ نمین به این کتاب منطقی به نظر نمیرسد.

۳-     اشارات مختصر به آثار ومحوطه های تاریخی این شهرستان و نیز تاریخ معاصر آن در کتابهایی چون تاریخ جامع آستارا و حکام نمین و… که در آنها فقط از چند محوطه باستانی در اطراف نمین نام برده شده و یا سرگذشت خوانین منطقه ذکر شده است.

۴-     شناسایی و ثبت حدود ۹۰ محوطه و اثر باستانی در محدوده این شهرستان در فهرست آثار ملی توسط اداره میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان اردبیل. این فعالیتها در نتیجه بررسیهای روشمند و برنامه ریزی شده نبوده و صرفا براساس مشاهدات و اطلاعات جمع آوری شده محلی و سپس بازدید کوتاه و درنهایت تکمیل فرمهای مخصوص بوده، و از طرف دیگر بنا به دلایلی چون سرعت عمل در کار، بالا بردن آمار و افزایش عملکرد و … حساسیت و دقت لازم در این کار اعمال نگردیده، میتوان ادعا نمود نتایج بدست آمده از این فعالیتها قطعا نمیتواند مطمئن و بدون اشکال باشد. احتمال اشتباه در تاریخ گذاری، منسوب کردن یک محوطه و اثر به دوره ای خاص و یا هر چیز دیگر وجود دارد. ضمن اینکه هیچ گزارش و اطلاعاتی مربوط به این فعالیتها منتشر نگردیده و هرگونه دسترسی به این اطلاعات تقریبا غیر ممکن است و عملا هیچ فردی هیچ گونه اطلاعی از محتویات این پرونده ها ندارد جز چند کارمند آن اداره.